SEFiA Çelik Gündemi #19: Yeşil çelikte yeni ortaklıklar, hidrojen ve EAF yatırımları hızlanıyor

Çelik Gündeminde Öne Çıkan Gelişmeler

Alman demiryolu araçları üreticisi Siemens Mobility, Avusturyalı çelik üreticisi Voestalpine ile “yeşil çelik” tedarik anlaşması imzaladı.

• Ayrıntılar: Siemens, bu anlaşma kapsamında 2025 yılı itibarıyla demiryolu araçlarındaki çelik kullanımının en az %20’sinin karbonsuz çelikten oluşmasını hedefliyor. Voestalpine’in “Greentec Steel Edition” adıyla ürettiği düşük emisyonlu çelik ürünleri, geleneksel üretim yöntemlerine kıyasla %70’e kadar daha az CO₂ emisyonu yaratıyor.
• Neden önemli: Bu iş birliği, Siemens Mobility’nin 2022’de Avusturya’nın Graz kentinde başlattığı “Green Steel for Bogies” pilot projesinin kapsamını genişletiyor. Şirket, 2030 yılına kadar karbon emisyonlarını %90 azaltmayı, 2050’de ise karbon nötr hale gelmeyi hedefliyor. Anlaşma, Avrupa çelik sektöründe sürdürülebilir üretim ve sanayi karbonsuzlaşması yönündeki önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
  
  

Alman uzun çelik üreticisi Saarstahl ve levha üreticisi Dillinger Group, bağlı oldukları Stahl-Holding-Saar (SHS) çatısı altında yürütülen Power4Steel dönüşüm projesi için 1,7 milyar avroluk finansmanı güvence altına aldı.

• Neden önemli: Bu kaynak, şirketin hidrojen bazlı çelik üretimine geçişini ve büyük ölçekli karbon azaltım hedeflerini gerçekleştirmesini sağlayacak. Tamamlandığında SHS, kendi segmentinde Avrupa’nın en büyük yeşil çelik üreticilerinden biri olmayı ve Saarland bölgesinin düşük karbonlu sanayi merkezine dönüşümünü desteklemeyi amaçlıyor.
• Ayrıntılar: Proje kapsamında SHS’nin Dillingen ve Völklingen tesislerinde doğrudan indirgeme (DRI) tesisi ve iki elektrik ark ocağı (EAF) kurulacak; böylece mevcut yüksek fırınlar ve konvertörler aşamalı olarak devreden çıkarılacak. Finansman paketi, ulusal ve uluslararası bankalardan oluşan bir konsorsiyum aracılığıyla sağlandı; OeKB (Avusturya) ve SACE (İtalya) ihracat kredi kuruluşlarının desteğini, SHS’nin öz sermaye katkılarını ve Almanya federal hükümeti ile Saarland eyaletinin 2,6 milyar avroluk dönüşüm programı kapsamında verdiği doğrudan mali desteği içeriyor. Proje, 2030’a kadar %55 karbon azaltımı, 2045’te tam iklim nötrlüğü hedefliyor.
  
  

Avrupa Komisyonu’nun çelik arz dengesini yeniden düzenleme ve sektöre yönelik öncü pazar desteği sağlama planları, gecikmelere rağmen AB çelik sanayisinin karbonsuzlaşma sürecinde yeni bir ivme yaratmaya hazırlanıyor.

• Nasıl: Komisyonun, ithalat payını %13’e çekme önerisiyle birlikte, Avrupa çelik piyasasında yerli üretimi destekleyen bir dönemin başlayabileceği değerlendiriliyor. Ayrıca, Komisyon’un yıl sonuna kadar duyurması beklenen Avrupa Çelik ve Metaller Planı (ESMAP) kapsamında, kamu ihalelerinde sürdürülebilirlik kriterleri ve gönüllü “düşük karbonlu çelik etiketi” gibi yeni düzenlemeler yürürlüğe girecek. Bu adımlar, “yeşil çelik” için resmî bir tanım oluşturmayı ve düşük karbonlu ürünlere yönelik talebi artırmayı hedefliyor.
  
• Ayrıca: IEA, ResponsibleSteel ve LESS gibi inisiyatifler, hurdalı üretim payını dikkate alan esnek standartlar öneriyor. SSAB’nin ABD’deki “SSAB Zero” üretimiyle 2030 hedeflerini erkenden tutturması ve LESS’in Avrupa üreticilerini sertifikalandırması, sektörde standardizasyon sürecinin hızlandığını gösteriyor.
• Öte yandan: Yeni yeşil çelik üreticisi Stegra gibi girişimler finansman zorluklarıyla karşı karşıya. İsveç’te inşa edilen hidrojen bazlı tesisinin %60’ı tamamlanmış olsa da, şirketin finansman açığı büyümüş ve beklenen devlet desteklerini alamadığı bildiriliyor. Microsoft ile yapılan anlaşma, üretimin “yeşil değeri”nin sertifika olarak satılmasına imkân tanıyarak ek gelir yaratmayı hedefliyor. Ancak AB’de yeşil çelik talebinin ve fiyat şeffaflığının henüz yeterli seviyeye ulaşmamış olması, bu tür projelerin ekonomik sürdürülebilirliğini zorluyor. Komisyon’un yaklaşan destek ve koruma önlemleri, bu girişimler için hem fırsat hem de risk barındırıyor.
  
  

Alman çelik üreticisi GMH Gruppe, uzun vadeli istikrarını güçlendirmek, rekabet gücünü artırmak ve gelecekteki yatırımlarını korumak amacıyla başlattığı yeşil çelik ve döngüsel ekonomi odaklı yeniden yapılandırma sürecini tamamladı.

• Ayrıntılar: Tüm endüstriyel faaliyetler GMH Gruppe SE & Co. KG çatısı altında birleştirildi ve şirket, yeşil çelik üretimi ile dövme operasyonlarını genişletmeye devam edeceğini açıkladı. Otomotiv, makine mühendisliği, demiryolu, enerji, havacılık ve inşaat makineleri gibi ana sanayi sektörlerine tedarik sağlayan GMH Gruppe, dört elektrik ark ocağında hurdadan geri dönüştürülmüş çelik üreterek döngüsel ekonomiye katkı sağlıyor ve 2039 yılına kadar karbon emisyonlarını sıfırlamayı hedefliyor.
• Öte yandan: GMH Gruppe’nin bağlı kuruluşu Georgsmarienhütte GmbH, Volkswagen AG’ye yeşil çelik tedarik edecek. Green Power Premium Steel markası ile tamamen yenilenebilir enerji ve biyojenik kömür kullanılarak üretilen bu çelik, emisyonlarda %98’e varan azalma sağlıyor.
  
  

İsveçli çelik üreticisi SSAB, Luleå’daki yeni yeşil elektrik ark ocağı projesi için ABB ile iş birliği yapıyor.

• Proje detayları: ABB, projenin elektrik ark ocağına yönelik güç dağıtım sistemlerinin tasarımından montajına ve devreye alınmasına kadar tüm süreçlerden sorumlu olacak. Yeni tesis, mevcut çelik üretim tesisinin yerini alacak ve 2029 yılında devreye girdiğinde karbon emisyonlarını %90 oranında azaltacak.
• Neden önemli: Bu proje SSAB’nin toplam karbon azaltım hedefinin yaklaşık %7’sine katkı sağlayacak. ABB’nin teslim edeceği entegre güç altyapısı sayesinde SSAB, elektrik ark ocağı faaliyetlerini daha verimli ve düşük maliyetle gerçekleştirecek.
  
  

Ekim 2025 yılı itibarıyla 62 ülke, Çin menşeli çelik ürünlerine 207 farklı ticaret kısıtlaması getirdi.

• Neden: Bu önlemler, Çin’deki yüksek devlet sübvansiyonlarının küresel çelik piyasasını bozduğu ve Çinli üreticilerin hibe, vergi teşviki, ucuz enerji gibi desteklerle düşük fiyatlı çelik ihraç edebilmesi nedeniyle uygulamaya alındı. Çin’in çelik ihracatı 2020’den bu yana iki katı aşarak 2024’te 118 milyon tona ulaştı; 2025’in ilk sekiz ayında da yüzde 10 artış gösterdi ve yıl sonu için yeni bir rekor bekleniyor.

• Ayrıntılar: ABD, AB, Kanada ve Meksika gibi ülkeler ithalat kotaları ve yüksek vergilerle Çin’in düşük fiyatlı çeliğine karşı önlem alıyor. Belirli ülkeler ise anti-damping vergileri ve ithalat kotalarını uygulayarak Çin menşeli ürünlere ticaret bariyerleri getiriyor. Ürün bazında ise ABD sıcak haddelenmiş sac ve petrol borularında, AB ise paslanmaz çelik ve dikişsiz boruda kapsamlı önlemleri yürürlükte tutuyor.
• Öte yandan: Bu durum, sadece rekabeti değil, aynı zamanda istihdamı ve sektördeki yeşil dönüşüm sürecini de olumsuz etkiliyor. Birçok ülke adil piyasa düzenini korumak için katmanlı ticaret savunma sistemlerini artırıyor.
  
  

Dünyanın ilk güneş enerjisiyle çalışan çelik geri dönüşüm fırını İsviçre’de işletmeye açıldı. Projeye Federal Çevre Ofisi ve İsviçre İklim Vakfı gibi kurumların desteği sağlandı. Üretilen ilk güneş enerjisi çelik çubuğu La Chaux-de-Fonds Uluslararası Saat Müzesi’nde sergilenecek.

• Nasıl: Fırın, 500 konkav ayna kullanarak güneş ışığını 2000°C’ye kadar yoğunlaştırıyor ve metallerin sadece 1.5 saatte erimesini sağlayarak tamamen karbonsuz bir işlem sunuyor.
• Neden önemli: Panatere şirketi, 2028 yılına kadar yılda 1000-ton güneş enerjisiyle üretilmiş çelik elde etmeyi hedefliyor. Bu da yerel istihdama katkı sağlayacak ve stratejik metaller için güneş enerjisi merkezlerinin gelişimine öncülük edecek.
  
  

İspanyol otomotiv bileşenleri üreticisi Gestamp ile Hydnum Steel, araç imalatında yeşil hidrojenle üretilen temiz çelik kullanmak üzere önemli bir iş birliği anlaşması imzalamıştır.

• Ayrıntılar: Bu anlaşma kapsamında Gestamp, geri dönüşüm faaliyetlerinden yola çıkarak geliştirdiği ve geri dönüştürülmüş hurda çelikle üretim yapan Gscrap aracılığıyla, yüksek kaliteli ve düşük karbon emisyonlu Hydnum Steel tedarik edecektir. Hydnum Steel, yenilenebilir enerji ve yeşil hidrojen kullanarak karbon ayak izini önemli ölçüde azaltacak, böylece geri dönüşümden üretime kadar olan süreçte sürdürülebilir bir döngü sağlamayı hedeflemiştir.
• Neden önemli: Gestamp, bu iş birliği ile otomotiv sektörünün zorlu ihtiyaçlarını karşılayacak yeşil çelik kalitelerinin geliştirilmesine destek olmuştur. Şirket, özellikle düşük emisyonlu çeliğe öncelikli erişim sağlayarak hafif ve sürdürülebilir otomotiv bileşenleri üretimindeki liderliğini güçlendirmeyi amaçlamıştır. Çelik ve alüminyum üretim süreçlerinden kaynaklanan enerji ihtiyacı nedeniyle Gestamp’ın toplam karbon emisyonlarının %70’inden fazlasını oluşturması sebebiyle, yeni anlaşmayla birlikte hidrojen bazlı çelik kullanımı sayesinde şirketin karbon emisyonlarını önemli ölçüde düşüreceği belirtilmiştir.
  
  

Malezya hükümeti, yerel çelik sektörünü küresel rekabette güçlü hale getirmek için Çelik Sektörü 2035 Yol Haritası‘nı tanıttı.

• Ayrıntılar: Bu yol haritası, ekonomik büyüme, endüstriyel modernizasyon ve iklim eylemini destekleyerek, üretim kapasitesinin yenilenmesi ve yeşil dönüşümün hızlandırılmasını hedefliyor. Yol haritası, sektörde kullanılan teknolojilerin yenilenmesi, enerji verimliliği ve yenilikçi DRI teknolojileriyle üretimin sürdürülebilir hale getirilmesini sağlıyor.

• Öne çıkan maddeler: Malezya’nın çelik sektöründe rekabet gücünü ve sürdürülebilirliğini artırmayı amaçlayan yol haritası altı stratejik madde etrafında şekilleniyor:
  
  
  • Teknoloji yenilenmesi ve verimlilik artırımı,
  • Enerji verimliliği ve DRI gibi yenilikçi teknolojilerin kullanımı,
  • İthalata bağımlılığın azaltılması ve tedarik zinciri entegrasyonu,
  • Akıllı üretim ve dijital platformlarla operasyonel verimlilik,
  • İhracat pazarlarının genişletilmesi ve uluslararası uyum,
  • Eğitim, mesleki gelişim ve inovasyon kapasitesinin güçlendirilmesi.
    
    
• Öte yandan: Yol haritasında, ithalata bağımlılığı azaltarak çelik değer zincirinin tüm aşamalarının birbirine bağlanması, akıllı üretim ve dijital platformların yaygınlaşmasıyla operasyonel verimlilik arttırılması, ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesi ve bölgesel çelik merkezi olma hedefi ön planda tutuluyor.
  
  

Pakistan Denizcilik İşleri Bakanı Muhammad Junaid Anwar Chaudhry, Pakistan Çelik Fabrikaları’nı (PSM) yeniden canlandırmak amacıyla ileri teknoloji ve Sanayi ile Üretim Bakanlığı ortaklığıyla hayata geçirilecek “Denizden Çeliğe Yeşil Denizcilik Sanayi Koridoru” (Sea to Steel Green Industrial Plan) planını açıkladı.

• Proje detayları: Karaçi’deki Port Qasim Limanı merkezli proje, gemi geri dönüşümü, çelik üretimi ve sürdürülebilir sanayi uygulamalarını tek bir ekosistem altında birleştirmeyi hedefliyor. Bu sayede Pakistan’ın yıllık 6 milyar dolarlık çelik ithalat faturasının %20’ye kadar azaltılması ve önümüzdeki on yılda 13 milyar dolardan fazla tasarruf sağlanması öngörülüyor.
• Öne çıkan maddeler: Projenin önemli unsurlarından biri, 2015’ten bu yana atıl durumda olan Demir Cevheri ve Kömür Rıhtımı’nın (IOCB) modern bir gemi geri dönüşüm ve onarım kompleksine dönüştürülmesi. Burada sökülen gemilerden elde edilen çelik, PSM’de veya limana yakın yeni bir tesiste işlenerek iç piyasaya kazandırılacak. Koridor, aynı zamanda yerli gemi onarım kapasitesini artırarak Pakistan Ulusal Denizcilik Şirketi’ne (PNSC) katkı sağlayacak, istihdam yaratacak ve ülkeyi bölgesel bir denizcilik merkezi haline getirmeyi amaçlıyor. Projenin finansal ve teknik çerçevesi ulusal ve uluslararası ortaklarla birlikte yakında tamamlanacak.
  
  

Japon çelik üreticisi Nippon Steel, düşük karbonlu çelik üretimi için Kanada’daki Kami demir cevheri projesinden %30 hisse aldı.

• Nasıl: Nippon Steel, iştiraki NS Canadian Resources aracılığıyla 42 milyon Kanada doları ödeyerek Kami Iron Mine Partnership’te %30 hisse aldı. Bu yatırım, toplam 150 milyon Kanada dolarlık anlaşmanın ilk aşamasını oluşturuyor; kalan 108 milyon dolar, fizibilite çalışmasının ardından alınacak ek yatırım kararına bağlı olarak ödenecek.
• Neden önemli: Champion Iron’a ait Kami Projesi, doğrudan indirgenmiş demir (DRI) üretimine uygun, yüksek kaliteli ve nadir demir cevheri kaynağıyla dikkat çekiyor. Nippon Steel bu ortaklıkla, DRI üretimi için hammadde tedarikini güvence altına almayı ve küresel kazanç tabanını güçlendirmeyi amaçlıyor.