İçindekiler
SEFiA olarak öncelikli çalışma alanlarımızdan biri olan Adil Geçişi, COP31’e giden süreçte gündemin ön sıralarına taşıyacak bir yazı dizisine başlıyoruz.
Adil geçiş, uzun süre iklim politikalarının sosyal boyutuna ilişkin tamamlayıcı bir kavram olarak ele alındı. Önemi kabul edildi, sıkça referans verildi. Ancak finansman, önceliklendirme ve uygulama düzeyinde nadiren somutlaştı.
COP30 ile birlikte bu tablo değişmeye başladı.
Belém Eylem Mekanizması ve Bakü’den Belém’e uzanan yol haritası, adil geçişi artık “iyi niyetli bir ek başlık” olmaktan çıkararak iklim politikaları ve iklim finansmanı tartışmalarının merkezine taşıdı. Tartışma, yalnızca neyin finanse edileceğinden çok; nasıl, hangi önceliklerle ve hangi kurumsal yapılar üzerinden finanse edileceği sorularına kaydı.
Türkiye’de sivil toplum örgütleri tarafından uzun yıllardır tartışılan adil geçiş konusu, Paris Anlaşması’nın onayı ve 2053 net-sıfır hedefinin açıklanmasının ardından diğer paydaşların da gündemine girmeye ve bir Ulusal Adil Geçiş Stratejisi hazırlığı ile resmi tartışmalarda yerini almaya başladı. COP31’e giden dönem adil geçişi hem ulusal hem de küresel seviyede önceliklerin, araçların ve kurumsal yapıların birlikte düşünülerek ele alınabileceği bir zaman aralığı sunuyor.
Bu yazı dizisi tam da bu noktadan hareket ediyor.
COP30 sonrasında somutlaşmaya başlayan küresel çerçeveler ışığında, adil geçişin Türkiye bağlamında nasıl ele alınabileceğini; öncelikli alanlar, finansman ihtiyacı, mevcut kaynakların dağılımı ve ulusal düzeyde oluşmakta olan kurumsal yapılar birlikte düşünülerek tartışmaya açıyor.
Seri boyunca adil geçişi ne yalnızca soyut bir ilke ne de yalnızca teknik bir finansman başlığı olarak ele alıyoruz. Adil geçişi; iklim politikası öncelikleri, iklim adaleti, kamu maliyesi ve kurumsal kapasiteyle doğrudan ilişkili, henüz inşa aşamasında olan bir politika alanı olarak tartışıyoruz.
COP30’dan COP31’e uzanan bu süreçte, adil geçişi Türkiye bağlamında yeniden ve ilgilenen tüm taraflarla birlikte ele almayı arzu ediyoruz.
“ℹ️ Yazı serisinin ilk bölümü 30 Ocak Cuma günü sefia.org’ta yayınlanacak.”
